پایش مصرف انرژی کارخانه با اینترنت اشیا؛ از کنتور تا شاخص تولید
چگونه داده کنتورهای آب، برق و گاز و سنسورهای صنعتی به شاخصهای قابل اقدام مانند مصرف ویژه، بار پایه و هشدار مصرف غیرعادی تبدیل میشوند؟
قبض ماهانه برای مدیریت انرژی کارخانه کافی نیست
قبض آب، برق یا گاز مقدار کل مصرف یک دوره را نشان میدهد، اما مشخص نمیکند کدام خط تولید، شیفت یا تجهیز باعث تغییر شده است. مدیریت انرژی زمانی عملی میشود که مصرف در نقاط اثرگذار اندازهگیری و با تولید، زمان و وضعیت بهرهبرداری مقایسه شود.
پایش صنعتی مبتنی بر اینترنت اشیا داده کنتورها و سنسورها را بهصورت پیوسته جمعآوری میکند تا مدیر انرژی بتواند بهجای انتظار برای پایان ماه، روندها و انحرافها را زودتر ببیند.
از کنتور تا داشبورد چه مراحلی طی میشود؟
- تعریف نقاط اندازهگیری: سرخط برق، آب فرایند، گاز، هوای فشرده، دما، فشار یا سایر پارامترهای مؤثر انتخاب میشوند.
- دریافت داده: کنتور جدید نصب میشود یا در صورت امکان از خروجی تجهیزات موجود استفاده میگردد.
- جمعآوری و انتقال: دیتالاگر صنعتی داده را از پروتکلهای سیمی یا ارتباط مناسب پروژه دریافت و به سامانه منتقل میکند.
- ذخیره و تحلیل: اطلاعات در بازههای زمانی مشخص نگهداری و به نمودار، گزارش و هشدار تبدیل میشوند.
- اقدام: تیم بهرهبرداری علت مصرف غیرعادی را بررسی و نتیجه اقدام را با داده بعدی مقایسه میکند.
مهمترین شاخصها کداماند؟
مصرف ویژه
تقسیم مصرف انرژی بر مقدار تولید، ساعت کار یا واحد محصول، شاخصی قابل مقایسه ایجاد میکند. افزایش تولید ممکن است مصرف کل را بالا ببرد، اما مصرف ویژه نشان میدهد بهرهوری بهتر شده یا بدتر.
بار پایه
مصرف در ساعات تعطیلی یا توقف خط میتواند تجهیزاتی را آشکار کند که بیدلیل روشن ماندهاند، نشتی دارند یا از تنظیم مناسب خارج شدهاند.
اوج مصرف و دیماند
بررسی منحنی بار مشخص میکند چه زمانهایی تجهیزات پرمصرف همزمان فعال میشوند. این اطلاعات برای برنامهریزی راهاندازی بارها و تحلیل دیماند کاربرد دارد.
انحراف از الگوی معمول
مقایسه یک تجهیز با سابقه خودش یا تجهیزات مشابه میتواند تغییر تدریجی یا جهش ناگهانی مصرف را نشان دهد. هشدار باید بر اساس شرایط واقعی فرایند تنظیم شود تا قابل اقدام باشد.
پایش آب در صنعت چه کمکی میکند؟
اندازهگیری آب ورودی، بویلر، برج خنککننده، شستوشو و خطوط تولید امکان تهیه تراز آب و شناسایی اختلاف را فراهم میکند. ترکیب داده دبی با زمان کار و مقدار تولید کمک میکند مصرف غیرعادی، نشتی یا تغییر فرایند سریعتر دیده شود.
اینترنت اشیا جای SCADA را میگیرد؟
هدف الزاماً جایگزینی سامانههای کنترل موجود نیست. یک معماری مناسب میتواند داده موردنیاز مدیریت انرژی را از کنتورها، تجهیزات یا سامانههای موجود دریافت کند و لایه گزارشگیری و دسترسی مدیریتی را تکمیل نماید. حدود دسترسی و امنیت شبکه باید در طراحی پروژه مشخص شوند.
از کجا شروع کنیم؟
بهترین شروع، نصب تعداد زیادی سنسور بدون مسئله مشخص نیست. ابتدا باید مصرفکنندههای اصلی، هزینههای قابل توجه و پرسشهای مدیریتی تعیین شوند؛ سپس یک محدوده پایلوت با شاخص موفقیت روشن اجرا شود. پس از اطمینان از کیفیت داده و ارزش گزارشها، سامانه به خطوط دیگر توسعه پیدا میکند.
جمعبندی
پایش انرژی کارخانه وقتی ارزش ایجاد میکند که داده را به تصمیم تبدیل کند: کدام خط، چه زمانی و به ازای چه مقدار تولید مصرف کرده است؟ برای مشاهده کاربردها و نمونه پروژهها، صفحه پایش صنعتی و اینترنت اشیا برونتاب را ببینید.
برای تعریف نقاط اندازهگیری و اجرای پایلوت صنعتی درخواست ارزیابی ثبت کنید.
